Thể chế phải tháo gỡ được điểm nghẽn của phát triển
Ngày 6/7/2026, Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật ban hành Thông báo số 01-TB/BCĐTW về Kết luận của đồng chí Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Trưởng Ban Chỉ đạo tại Phiên họp thứ nhất của Ban Chỉ đạo.
Thông báo xác định Ban Chỉ đạo là thiết chế chỉ đạo chiến lược, có nhiệm vụ điều phối, đôn đốc, kiểm tra, giám sát để xử lý những vấn đề lớn, khó, liên ngành, liên lĩnh vực và những điểm nghẽn thể chế đang cản trở phát triển hoặc làm giảm hiệu quả thực thi pháp luật; không làm thay, không can thiệp vào hoạt động quản lý, điều hành thường xuyên của các cơ quan, bộ, ngành.
Đây là yêu cầu đặt ra đối với quá trình hoàn thiện thể chế: pháp luật phải giải quyết được những vấn đề của thực tiễn, tạo cơ sở pháp lý thuận lợi cho phát triển và nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành.
Rõ việc, rõ người, rõ sản phẩm, rõ trách nhiệm
Một nội dung quan trọng trong Thông báo số 01-TB/BCĐTW là yêu cầu từng nhiệm vụ trong Chương trình công tác năm 2026 phải được cụ thể hóa: “Rõ việc, rõ người, rõ cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, rõ sản phẩm, tiến độ, trách nhiệm giải trình.” Việc phân công nhiệm vụ phải gắn với sản phẩm cuối cùng, tiến độ cụ thể và kết quả đo lường được; việc cấp bách phải làm ngay, việc dài hạn phải có lộ trình, việc vượt thẩm quyền phải kịp thời báo cáo cấp có thẩm quyền.
Đây không chỉ là yêu cầu về phương thức tổ chức công việc, mà còn là cách tiếp cận nhằm đo lường thực chất kết quả hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật.
Thông báo yêu cầu Cơ quan Thường trực theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc thực hiện; định kỳ báo cáo những việc đã hoàn thành, những việc chậm, việc khó, việc vượt thẩm quyền và những việc cần kịp thời tháo gỡ. Đáng chú ý, không giao việc bằng khẩu hiệu, không chấp nhận tình trạng chỉ “đã triển khai”, “đang nghiên cứu”, “đã quán triệt” nhưng không xác định được sản phẩm, văn bản đã ban hành, thủ tục đã cắt giảm, xung đột pháp luật được xử lý và trách nhiệm của người đứng đầu.
Như vậy, thước đo của việc thực hiện không dừng ở việc đã tổ chức bao nhiêu cuộc họp, ban hành bao nhiêu kế hoạch, mà phải được thể hiện bằng sản phẩm và kết quả cụ thể.
Từ Trung ương đến địa phương: cụ thể hóa thành nhiệm vụ
Ngày 27/7/2026, Thủ tướng Chính phủ ban hành Công văn số 879/TTg-PL về triển khai thực hiện các nhiệm vụ được giao tại Thông báo số 01-TB/BCĐTW, Chương trình số 04-CTr/BCĐTW và Công văn số 06/CTQH.
Công văn yêu cầu các bộ, cơ quan ngang bộ và UBND các tỉnh, thành phố khẩn trương quán triệt đầy đủ nội dung Thông báo số 01-TB/BCĐTW và Chương trình số 04-CTr/BCĐTW; căn cứ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và phạm vi quản lý để xây dựng hoặc cập nhật chương trình, kế hoạch triển khai thực hiện, bảo đảm rõ nội dung công việc, cơ quan chủ trì, cơ quan phối hợp, sản phẩm và tiến độ thực hiện.
Công văn 879 đồng thời yêu cầu nâng cao trách nhiệm trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật; tập trung nâng cao chất lượng xây dựng chính sách, khắc phục tình trạng đề xuất chính sách còn chung chung, thiếu định lượng, chưa rõ phương án lựa chọn; đồng thời triển khai các nhiệm vụ gắn với các nghị quyết, kết luận, kiến nghị giám sát của Quốc hội và các cơ quan của Quốc hội.
Qua đó, yêu cầu của Thông báo 01 được chuyển thành chương trình, kế hoạch và nhiệm vụ cụ thể ở từng cấp, từng ngành, từng địa phương.
Đà Nẵng cụ thể hóa yêu cầu, tập trung vào những điểm nghẽn từ thực tiễn
Thực hiện Thông báo số 01-TB/BCĐTW, Ban Thường vụ Thành ủy Đà Nẵng đã ban hành Công văn số 1915-CV/TU về việc thực hiện Thông báo số 01-TB/BCĐTW, đề nghị các cấp ủy, tổ chức đảng, cơ quan, địa phương, đơn vị liên quan tập trung triển khai các nhiệm vụ trọng tâm.
Công văn xác định hoàn thiện thể chế, nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật là nhiệm vụ trọng tâm, gắn với thực hiện Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 và Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị; tăng cường phối hợp trong xây dựng, rà soát, hoàn thiện và tổ chức thi hành pháp luật; đề cao trách nhiệm người đứng đầu; thực hiện các nhiệm vụ bảo đảm “rõ nội dung, tiến độ, trách nhiệm, sản phẩm” và kịp thời phát hiện, xử lý các điểm nghẽn về thể chế.
Đối với Đảng ủy Ủy ban nhân dân thành phố, Công văn 1915 xác định rõ: Đảng ủy Ủy ban nhân dân thành phố lãnh đạo Ủy ban nhân dân thành phố chỉ đạo các đơn vị, địa phương thực hiện những nhóm nhiệm vụ cụ thể.
Trọng tâm trước hết là rà soát, hoàn thiện cơ chế quản lý, sử dụng hiệu quả ngân sách, tài sản công, đất đai, tài nguyên và các nguồn lực nhà nước; tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát việc quản lý vốn, tài sản nhà nước, đầu tư công, đất đai; đồng thời rà soát những khó khăn, bất cập về cơ chế, chính sách để kiến nghị cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung.
Thành phố cũng được yêu cầu thu hút có chọn lọc các dự án công nghệ cao, bán dẫn, trí tuệ nhân tạo, logistics, tài chính quốc tế, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và các lĩnh vực có giá trị gia tăng cao; gắn ưu đãi đầu tư với chuyển giao công nghệ, phát triển nguồn nhân lực, bảo vệ môi trường, bảo đảm quốc phòng, an ninh; nâng cao hiệu quả quản lý, hậu kiểm các dự án FDI và tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh.
Trong lĩnh vực môi trường, Công văn 1915 yêu cầu kiểm soát ô nhiễm, tăng cường quan trắc, giám sát và cảnh báo; kiểm soát các nguồn phát thải; thúc đẩy giao thông xanh, năng lượng sạch, kinh tế tuần hoàn và phát triển đô thị phát thải thấp.
Đặc biệt, thành phố tiếp tục rà soát việc thực hiện các quy định pháp luật; kịp thời kiến nghị sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ các quy định chồng chéo, bất cập; cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính; chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm trên cơ sở ứng dụng dữ liệu số; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với trách nhiệm người đứng đầu. Việc thực hiện các quy định, nhất là đối với mô hình chính quyền địa phương hai cấp, được yêu cầu định kỳ sơ kết, tổng kết, đánh giá.
Cải cách phải tạo ra lợi ích thực chất
Thông báo số 01-TB/BCĐTW nhấn mạnh rằng cải cách thủ tục hành chính không nên chỉ dừng ở chiến dịch và thống kê số lượng thủ tục được cắt giảm, đơn giản hóa. Điều căn bản là người dân, doanh nghiệp phải thực sự được hưởng lợi thông qua giảm thời gian, tiết kiệm chi phí, mở rộng cơ hội phát triển; đồng thời các biểu hiện tùy nghi, xin - cho, nhũng nhiễu, tiêu cực phải thực sự được đẩy lùi.
Thông báo cũng yêu cầu kiểm soát chặt việc ban hành mới thủ tục hành chính, điều kiện đầu tư kinh doanh; không để tình trạng thủ tục hành chính được cắt giảm ở văn bản này nhưng phát sinh điều kiện, giấy phép, yêu cầu mới ở văn bản khác hoặc trong tổ chức thực hiện. Đồng thời, chuyển mạnh từ tiền kiểm sang hậu kiểm trên cơ sở quản trị rủi ro, quản lý bằng tiêu chuẩn, quy chuẩn, dữ liệu số, trách nhiệm giải trình và thanh tra, kiểm tra.
Đối với Đà Nẵng, đây là yêu cầu có ý nghĩa thiết thực trong quá trình tổ chức và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, khi việc rà soát, đánh giá thực tiễn và kịp thời kiến nghị hoàn thiện cơ chế, chính sách được đặt ra thường xuyên. Công văn 1915 cũng yêu cầu định kỳ sơ kết, tổng kết việc thực hiện các quy định, nhất là đối với mô hình này.
Đưa pháp luật vào cuộc sống bằng những kết quả cụ thể
Từ Thông báo số 01-TB/BCĐTW đến Công văn số 879/TTg-PL của Thủ tướng Chính phủ và Công văn số 1915-CV/TU của Ban Thường vụ Thành ủy Đà Nẵng, yêu cầu xuyên suốt là cụ thể hóa nhiệm vụ, xác định rõ trách nhiệm, tiến độ, sản phẩm và thường xuyên kiểm tra, đánh giá kết quả thực hiện.
Điều đó cho thấy hoàn thiện thể chế và nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật không phải là nhiệm vụ chỉ thực hiện trong một thời điểm, mà là quá trình thường xuyên, liên tục, gắn chặt với thực tiễn quản lý và phát triển.
Vì vậy, kết quả thực hiện cần được đánh giá bằng những sản phẩm cụ thể: văn bản đã ban hành, thủ tục đã được cắt giảm, những xung đột, bất cập của pháp luật đã được xử lý và trách nhiệm của người đứng đầu được xác định
Khi thể chế sát thực tiễn, trách nhiệm được xác định rõ, tổ chức thi hành nghiêm minh và kết quả được đo lường bằng những chuyển biến cụ thể, pháp luật sẽ không chỉ là khuôn khổ quản lý mà thực sự trở thành nguồn lực, nền tảng và động lực cho phát triển.
Qua đó, chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước được cụ thể hóa thành những kết quả thiết thực, góp phần xây dựng Đà Nẵng phát triển nhanh, bền vững, phục vụ ngày càng tốt hơn người dân và doanh nghiệp.
Nguồn
Thông báo số 01-TB/BCĐTW ngày 06/7/2026 của Ban Chỉ đạo Trung ương về hoàn thiện thể chế và thực thi pháp luật; Công văn số 879/TTg-PL ngày 27/7/2026 của Thủ tướng Chính phủ; Công văn số 1915-CV/TU của Ban Thường vụ Thành ủy Đà Nẵng.