Văn hóa giữ vị trí đặc biệt quan trọng trong sự phát triển đất nước
Trong quá trình xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, văn hóa luôn giữ vị trí quan trọng trong đời sống xã hội, góp phần bồi đắp tâm hồn, nhân cách, bản lĩnh và sức mạnh tinh thần của con người Việt Nam.
Hướng dẫn số 31-HD/BTGDVTW về tuyên truyền “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026–2030 nhấn mạnh yêu cầu tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn Đảng, toàn dân, toàn quân về vị trí, vai trò đặc biệt quan trọng của văn hóa; khẳng định phát triển văn hóa, con người là nền tảng, nguồn lực nội sinh quan trọng, động lực to lớn, trụ cột và hệ điều tiết cho phát triển nhanh, bền vững đất nước trong kỷ nguyên mới.
Quan điểm này cũng được thể hiện trong Nghị quyết số 80-NQ/TW ngày 07/01/2026 của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, trong đó xác định văn hóa và con người là những yếu tố quan trọng trong quá trình phát triển đất nước.
Nhìn từ đó, văn hóa không chỉ được nhận diện qua các hoạt động văn học, nghệ thuật, di sản, lễ hội hay thiết chế văn hóa. Văn hóa còn hiện diện trong cách con người ứng xử, cách cơ quan thực hiện nhiệm vụ, cách cộng đồng cùng nhau giải quyết những vấn đề của đời sống và cách xã hội lựa chọn, bảo vệ những giá trị tốt đẹp.
Khơi dậy sức mạnh nội sinh từ văn hóa và con người
Một quốc gia muốn phát triển bền vững không chỉ cần tiềm lực kinh tế, khoa học, công nghệ mà còn cần một nền tảng tinh thần vững chắc, những con người có lòng yêu nước, ý thức trách nhiệm, khát vọng cống hiến và khả năng thích ứng với những thay đổi của thời đại.
Vì vậy, tuyên truyền về văn hóa cần hướng tới khơi dậy lòng yêu nước, niềm tự hào dân tộc, ý chí tự chủ, tự tin, tự lực, tự cường và khát vọng phát triển đất nước phồn vinh, văn minh, hạnh phúc. Đây là một trong những mục đích trọng tâm được Hướng dẫn 31 đặt ra đối với công tác tuyên truyền “Ngày Văn hóa Việt Nam”.
Cùng với đó là tôn vinh những giá trị văn hóa tốt đẹp của dân tộc; ghi nhận những đóng góp của đội ngũ văn nghệ sĩ, trí thức, nghệ nhân, cán bộ làm công tác văn hóa và đông đảo Nhân dân – những chủ thể trực tiếp sáng tạo, gìn giữ, trao truyền và phát huy các giá trị văn hóa.
Nhân dân không chỉ là đối tượng thụ hưởng văn hóa mà còn là chủ thể sáng tạo, bảo tồn và trao truyền văn hóa. Đây là một điểm nhấn quan trọng trong định hướng tuyên truyền giai đoạn 2026–2030.
Xây dựng môi trường văn hóa bắt đầu từ đời sống
Một nền văn hóa phát triển không thể tách rời môi trường mà con người đang sống, học tập và làm việc.
Hướng dẫn 31 yêu cầu chú trọng xây dựng môi trường văn hóa nhân văn, lành mạnh, văn minh, hiện đại; đề cao đạo đức, lối sống, ý thức thượng tôn pháp luật, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; lan tỏa các hệ giá trị quốc gia, hệ giá trị văn hóa, hệ giá trị gia đình và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới.
Những yêu cầu ấy không phải là điều gì xa vời.
Trong gia đình, đó là sự yêu thương, tôn trọng và trách nhiệm.
Trong cộng đồng, đó là tinh thần đoàn kết, nghĩa tình và chia sẻ.
Trong cơ quan, đơn vị, đó là kỷ luật, trách nhiệm, chuẩn mực trong thực thi công vụ và thái độ phục vụ Nhân dân.
Trong xã hội, đó là ý thức thượng tôn pháp luật, tôn trọng những giá trị chung và chủ động đấu tranh với những hành vi làm tổn hại đến môi trường văn hóa.
Và trên không gian mạng, đó là trách nhiệm đối với mỗi thông tin mình tạo ra, tiếp nhận và chia sẻ.
Văn hóa trong không gian số – một không gian mới cần được xây dựng có trách nhiệm
Sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ số và trí tuệ nhân tạo đang mở ra những phương thức mới để sáng tạo, lưu giữ, quảng bá và thụ hưởng văn hóa.
Hướng dẫn 31 đặt yêu cầu nâng cao nhận thức về xây dựng chủ quyền văn hóa trên không gian số, phát triển năng lực tự chủ về dữ liệu, nền tảng và nội dung văn hóa Việt Nam; đồng thời nâng cao khả năng tiếp nhận có chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại và sức đề kháng trước những sản phẩm, xu hướng văn hóa lệch chuẩn.
Đây là vấn đề ngày càng thiết thực đối với mỗi cán bộ, đảng viên và người dân.
Không gian số có thể giúp một giá trị văn hóa được lan tỏa đến hàng triệu người, nhưng cũng có thể khiến thông tin sai lệch, sản phẩm phản cảm hoặc những cách ứng xử thiếu chuẩn mực lan truyền rất nhanh.
Bởi vậy, xây dựng văn hóa số lành mạnh, nhân văn và trách nhiệm không chỉ là nhiệm vụ của các cơ quan quản lý mà cần bắt đầu từ ý thức của mỗi người sử dụng môi trường số.
Bảo tồn giá trị truyền thống, đồng thời tạo không gian cho sáng tạo
Phát triển văn hóa trong thời kỳ mới không có nghĩa là chỉ giữ lại những gì đã có. Bảo tồn phải đi cùng phát huy; truyền thống phải được kết nối với sáng tạo; giá trị văn hóa phải có khả năng thích ứng với đời sống đương đại.
Hướng dẫn 31 yêu cầu tuyên truyền, quảng bá các giá trị di sản văn hóa, danh lam thắng cảnh, lễ hội truyền thống; nâng cao trách nhiệm cộng đồng trong bảo vệ, gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc; đồng thời chú trọng số hóa di sản, phát triển công nghiệp văn hóa, kinh tế sáng tạo và ứng dụng khoa học, công nghệ, trí tuệ nhân tạo có trách nhiệm trong sáng tạo, quảng bá, lưu giữ và thụ hưởng văn hóa.
Đó cũng là cách để những giá trị được hình thành qua nhiều thế hệ tiếp tục có sức sống trong xã hội hiện đại, trở thành nguồn lực cho giáo dục, du lịch, sáng tạo, kinh tế và giao lưu văn hóa quốc tế.
Đưa văn hóa trở thành một phần tự nhiên của công việc và cuộc sống
Đối với cán bộ, đảng viên và các cơ quan, đơn vị trong Đảng bộ UBND thành phố, xây dựng văn hóa càng cần được gắn với thực tiễn thực hiện nhiệm vụ chính trị.
Một cơ quan có môi trường văn hóa tốt không chỉ thể hiện ở cảnh quan, thiết chế hay các hoạt động phong trào, mà trước hết thể hiện ở con người và cách con người thực hiện công việc.
Đó là tinh thần trách nhiệm; sự chuẩn mực trong giao tiếp; ý thức kỷ luật, kỷ cương; sự tôn trọng đồng chí, đồng nghiệp và Nhân dân; thái độ cầu thị; tinh thần phối hợp; sự minh bạch, tận tâm trong thực hiện nhiệm vụ.
Từ mỗi hành động cụ thể, văn hóa được hình thành và lan tỏa.
Từ mỗi cơ quan, đơn vị, những chuẩn mực văn hóa được cụ thể hóa thành môi trường làm việc.
Từ mỗi cán bộ, đảng viên, những giá trị tốt đẹp được chuyển thành hành động và sức lan tỏa trong cộng đồng.
Từ hôm nay đến “Ngày Văn hóa Việt Nam” 24/11
Ngày 24/11 hằng năm được xác định là “Ngày Văn hóa Việt Nam” theo Kế hoạch tổ chức “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026–2030 được ban hành kèm theo Quyết định số 1111/QĐ-TTg ngày 19/6/2026 của Thủ tướng Chính phủ. Kế hoạch hướng tới đưa các giá trị văn hóa, di sản văn hóa dân tộc thấm sâu vào đời sống xã hội, đồng thời lấy người dân làm chủ thể trong các hoạt động hưởng ứng.
Nhưng giá trị của ngày 24/11 không chỉ nằm trong một ngày.
Điều quan trọng hơn là từ dấu mốc này, nhận thức về văn hóa được chuyển thành những hành động thường xuyên: giữ gìn một giá trị truyền thống; ứng xử văn minh; làm việc có trách nhiệm; bảo vệ môi trường văn hóa; tôn trọng sự thật trên không gian mạng; sáng tạo những sản phẩm có giá trị; góp phần xây dựng gia đình, cơ quan, đơn vị và cộng đồng ngày càng văn hóa.
Đó cũng là tinh thần xuyên suốt của công tác tuyên truyền “Ngày Văn hóa Việt Nam” giai đoạn 2026–2030: không chỉ tuyên truyền để biết, mà hướng tới chuyển biến về nhận thức, tình cảm, hành vi và lan tỏa các giá trị văn hóa Việt Nam trong đời sống.
VĂN HÓA LÀ NỀN TẢNG, NGUỒN LỰC NỘI SINH VÀ ĐỘNG LỰC CHO PHÁT TRIỂN ĐẤT NƯỚC.
MỖI NGƯỜI DÂN LÀ MỘT CHỦ THỂ SÁNG TẠO, BẢO TỒN VÀ LAN TỎA GIÁ TRỊ VĂN HÓA VIỆT NAM.