1. Lịch sử ngày truyền thống
Lịch sử Ngày truyền thống ngành Tuyên giáo của Đảng gắn liền với quá trình truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin và con đường cứu nước vào Việt Nam của Lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc - Hồ Chí Minh. Ngày 5/6/1911, người thanh niên yêu nước Nguyễn Tất Thành rời Tổ quốc ra đi tìm đường cứu nước. Vượt qua sự hạn chế về tư tưởng cứu nước của các sĩ phu yêu nước và các nhà cách mạng có xu hướng tư sản đương thời, Nguyễn Ái Quốc đã đến với chủ nghĩa Mác - Lênin, mà sự kiện tạo ra bước ngoặt căn bản trong việc hình thành con đường cứu nước của dân tộc là khi Người đọc được Sơ thảo lần thứ nhất những luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lênin vào tháng 7/1920.
Những nỗ lực của Nguyễn Ái Quốc và các chiến sĩ cách mạng tiền bối trong việc truyền bá hệ tư tưởng Mác xít và tổ chức huấn luyện, đào tạo cán bộ, xây dựng lực lượng…đã góp phần tích cực làm nên sự kiện trọng đại trong lịch sử dân tộc, đó là thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam vào đầu năm 1930.
Sau Hội nghị thành lập Đảng, Ban Chấp hành Trung ương đã thành lập Ban Cổ động và Tuyên truyền - cơ quan tham mưu, chỉ đạo công tác tư tưởng của Đảng với nhiệm vụ trước mắt là tuyên truyền, giác ngộ quần chúng về chủ nghĩa Mác - Lênin, về Chánh cương vắn tắt, Sách lược vắn tắt và đường lối cách mạng của Đảng; cổ vũ động viên các tầng lớp Nhân dân giác ngộ cách mạng, hiểu Đảng, ủng hộ Đảng, tin và đi theo Đảng làm cách mạng.
Đặc biệt, ngày 1/8/1930, nhân dịp kỷ niệm ngày quốc tế đấu tranh chống chiến tranh đế quốc, bảo vệ hòa bình, Ban Cổ động và Tuyên truyền đã xuất bản tài liệu mang tên “Ngày quốc tế đỏ 1/8”. Đây là Tài liệu duy nhất và sớm nhất còn lưu giữ đến nay đề rõ “Ban Cổ động và Tuyên truyền của Đảng Cộng sản Việt Nam ấn hành”. Ngay sau khi phát hành, Tài liệu đã tạo được tiếng vang lớn, có sức cổ vũ mạnh mẽ quần chúng cách mạng nước ta đứng lên đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc, chống áp bức, bóc lột, phản đối chiến tranh xâm lược, ủng hộ phong trào giải phóng dân tộc. Từ đó, ngày 1/8 trở thành một mốc son lịch sử, đánh dấu một hoạt động rất có ý nghĩa đối với công tác tuyên giáo của Đảng.
Đánh giá cao sự kiện lịch sử có ý nghĩa đặc biệt này, năm 2000, Bộ Chính trị (khóa VIII) quyết định lấy ngày 1/8 hàng năm làm Ngày truyền thống công tác tư tưởng - văn hoá của Đảng. Năm 2007, sau khi hợp nhất Ban Tư tưởng - Văn hoá 2 Trung ương và Ban Khoa giáo Trung ương thành Ban Tuyên giáo Trung ương, Ban Bí thư Trung ương Đảng (khóa X) quyết định lấy ngày 1/8 hằng năm làm Ngày truyền thống ngành Tuyên giáo của Đảng.
Ngày 1/8/1930 được chọn là Ngày truyền thống ngành Tuyên giáo của Đảng nhưng trên thực tế, công tác tuyên giáo đã có từ trước khi thành lập Đảng, từ khi Nguyễn Ái Quốc bắt đầu các hoạt động truyền bá chủ nghĩa Mác - Lênin và con đường cứu nước vào Việt Nam.
2. Những chặng đường vẻ vang của ngành Tuyên giáo qua 96 năm
Trải qua 96 năm đồng hành cùng sự nghiệp cách mạng của Đảng và dân tộc, công tác Tuyên giáo luôn giữ vị trí quan trọng trong việc tuyên truyền, giác ngộ, tập hợp và phát huy sức mạnh của toàn dân, góp phần thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ cách mạng trong từng thời kỳ. Trong giai đoạn 1930 - 1945, công tác Tuyên giáo góp phần xây dựng, phát triển phong trào cách mạng, khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, ý chí đấu tranh, tạo nên sức mạnh chính trị và tinh thần to lớn, góp phần làm nên thắng lợi của Cách mạng Tháng Tám năm 1945, giành chính quyền về tay nhân dân. Giai đoạn 1945 - 1954, công tác Tuyên giáo tích cực tuyên truyền, vận động nhân dân phát huy tinh thần yêu nước, huy động sức người, sức của, góp phần đưa cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đến thắng lợi. Giai đoạn 1954 - 1975, công tác Tuyên giáo tiếp tục phát huy vai trò trên cả hai miền, góp phần củng cố hậu phương miền Bắc, động viên sức mạnh toàn dân, cổ vũ quân và dân miền Nam đấu tranh, cùng cả nước thực hiện thắng lợi sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ, cứu nước và thống nhất đất nước.
Trong hơn 50 năm xây dựng, bảo vệ Tổ quốc và 40 năm thực hiện đường lối đổi mới, trước những khó khăn, thách thức và những tác động sâu sắc của tình hình trong nước, khu vực và thế giới, công tác Tuyên giáo luôn chủ động, kịp thời định hướng tư tưởng, tuyên truyền đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; góp phần củng cố niềm tin, tăng cường đoàn kết, thống nhất trong Đảng và đồng thuận trong xã hội. Qua đó, góp phần cùng Đảng, Nhà nước và nhân dân vượt qua những thời điểm khó khăn, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, đẩy mạnh công cuộc đổi mới, xây dựng và phát triển đất nước.
Những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử của đất nước, được khẳng định qua nhận định: “Đất nước ta chưa bao giờ có được cơ đồ, tiềm lực, vị thế và uy tín quốc tế như ngày nay”, có sự đóng góp quan trọng của công tác Tuyên giáo và các thế hệ cán bộ làm công tác Tuyên giáo. Đó là dấu ấn, niềm tự hào và cũng là động lực để ngành Tuyên giáo tiếp tục đổi mới nội dung, phương thức hoạt động, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong giai đoạn mới.
3. Công tác tuyên giáo của Đảng bộ thành phố Đà Nẵng
Từ thập niên 20-30 của thế kỷ XX, dưới sự chỉ đạo của Xứ ủy Trung Kỳ, những chiến sĩ Cộng sản hoạt động trên đất “nhượng địa Tourane” đã trở thành những cán bộ tuyên truyền và cổ động đầu tiên của Đảng bộ thành phố Đà Nẵng. Các đồng chí cách mạng tiền bối đó, đã không ngại tù đày, nguy hiểm, bí mật tổ chức treo cờ đỏ búa liềm, rải truyền đơn, phát hành sách báo tiến bộ; tổ chức in ấn tác phẩm “Đường Kách Mệnh” của lãnh tụ Nguyễn Ái Quốc để làm tài liệu học tập và kim chỉ nam cho hành động cách mạng của mình; cũng như truyền bá chủ nghĩa Mác - Lê nin vào Đà Nẵng, tạo tiền đề cho sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam thị xã Tourane vào tháng 3/1930.
Từ sau ngày thành lập, công tác tư tưởng của Đảng bộ thành phố đã thực hiện khá thành công việc tuyên truyền, giác ngộ, vận động và phát động quần chúngđáu tranh hưởng ứng cao trào Xô Viết - Nghệ Tĩnh; đấu tranh đòi các quyền dân sinh, dân chủ, tham gia phong trào cứu quốc và khởi nghĩa giành chính quyền về tay nhân dân.
Từ khi Ban Tuyên huấn Tỉnh ủy Quảng Nam - Đà Nẵng được thành lập trong kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược và là Ban Tuyên huấn Quảng Đà trong thời kỳ chống Mỹ, cứu nước, binh chủng tuyên giáo gồm: Tuyên huấn, khoa giáo, trường chính trị, báo chí, nhà in, văn công… đã chuyển tải kịp thời chủ trương, đường lối chống thực dân Pháp và đế quốc Mỹ xâm lược đến với Nhân dân, nhất là bà con trong vùng bị tạm chiếm. Trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, ngành “Tuyên văn, giáo huấn” Quảng Đà đã được khu ủy V khen tặng là ngành “Có tinh thần tấn công địch liên tục và quyết liệt”.
Sau ngày giải phóng năm 1975, công tác tuyên giáo đã góp phần tuyên truyền, vận động Nhân dân khắc phục hậu quả chiến tranh, ổn định đời sống, xây dựng cuộc sống mới và bảo vệ vững chắc quê hương. Trong công cuộc xây dựng và phát triển thành phố, công tác tư tưởng luôn bám sát nhiệm vụ chính trị, quán triệt và vận dụng hiệu quả phương châm “đi trước, đi cùng”, chủ động định hướng nhận thức, tạo sự thống nhất trong Đảng, đồng thuận trong xã hội. Qua đó, công tác tuyên giáo đã góp phần quan trọng vào quá trình xây dựng, phát triển thành phố nhanh, mạnh và bền vững.
Năm 1997, tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng chia tách thành tỉnh Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng trực thuộc Trung ương, mở ra chặng đường phát triển mới của mỗi địa phương. Trong giai đoạn hợp nhất theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 của Quốc hội, tỉnh Quảng Nam và thành phố Đà Nẵng được sáp nhập thành thành phố Đà Nẵng mới. Qua mỗi lần điều chỉnh địa giới, tổ chức bộ máy, công tác tuyên giáo luôn giữ vai trò quan trọng trong ổn định tư tưởng, tạo đồng thuận, củng cố niềm tin và tuyên truyền, vận động cán bộ, đảng viên, Nhân dân thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Trong giai đoạn phát triển mới, công tác tuyên giáo của thành phố tiếp tục đổi mới theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, bám sát thực tiễn; chủ động tuyên truyền, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong cán bộ, đảng viên và Nhân dân đối với việc triển khai các nghị quyết của Trung ương, Thành ủy; đẩy mạnh chuyển đổi số trong công tác tuyên truyền; nâng cao chất lượng định hướng thông tin, nắm bắt dư luận xã hội, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng, góp phần xây dựng hệ thống chính trị vững mạnh và tạo đồng thuận xã hội.
3. Nhiệm vụ, giải pháp của công tác tuyên giáo trong thời gian tới
3.1. Toàn ngành khẩn trương rà soát toàn bộ chương chương trình, đề án, nhiệm vụ năm 2026; chủ động tổng kết thực tiễn, nghiên cứu những vấn đề mới phát sinh, nâng cao chất lượng tham mưu cấp ủy trong công tác tuyên giáo; kịp thời cụ thể hóa, triển khai hiệu quả các nghị quyết, chỉ thị, quy định, kết luận của Trung ương và cấp ủy các cấp. Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy tập trung tham mưu Ban Thường vụ, Thường trực Thành ủy ban hành và triển khai các kế hoạch, đề án, trọng tâm là: (1) Kế hoạch về triển khai thực hiện Quy định số Quy định số 19-QĐ/TW ngày 08/4/2026 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng về công tác chính trị, tư tưởng trong Đảng gắn với thực hiện Quy định số 144-QĐ/TW ngày 09/5/2024 của Bộ Chính trị về chuẩn mực đạo đức cách mạng của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn mới; (2) Đề án tuyên truyền, lan tỏa thông tin tích cực thành phố Đà Nẵng giai đoạn 2026-2030; tham mưu triển khai thực hiện các chuyên đề toàn khóa về "Đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới"; các báo cáo sơ kết, tổng kết, báo cáo chuyên đề liên quan đến công tác tuyên giáo.
3.2. Đổi mới mạnh mẽ công tác tư tưởng, tuyên truyền và truyền thông chính sách. Chuyển từ tuyên truyền một chiều sang chủ động giải thích, đối thoại, thuyết phục, định hướng nhận thức và thúc đẩy hành động; tăng cường nắm bắt, phân tích, dự báo tình hình tư tưởng, tâm trạng xã hội, nhất là những vấn đề nhạy cảm, phức tạp, tác động trực tiếp đến đời sống Nhân dân và doanh nghiệp. Chủ động truyền thông chính sách từ sớm, từ xa, từ cơ sở, không để khoảng trống thông tin, tin đồn và thông tin xấu, độc tác động đến tư tưởng, dư luận xã hội; lấy sự đồng thuận và niềm tin của Nhân dân làm thước đo hiệu quả công tác tuyên giáo.
3.3. Tăng cường định hướng báo chí, xuất bản bảo đảm thông tin chính xác, kịp thời, tích cực, giữ vững kỷ luật phát ngôn và kỷ cương thông tin; chủ động phát hiện, chấn chỉnh, xử lý các biểu hiện sai lệch về chính trị, tư tưởng, văn hóa, thẩm mỹ. Đổi mới công tác khoa giáo theo hướng bám sát thực tiễn, tập trung các lĩnh vực giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, y tế, chăm sóc sức khỏe Nhân dân, dân số, gia đình, thể thao, môi trường; chú trọng tuyên truyền, lan tỏa tinh thần Nghị quyết số 57-NQ/TW, đưa khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trở thành động lực phát triển.
3.4. Đổi mới phương thức đấu tranh, bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng theo hướng chủ động phòng ngừa, nhận diện xu hướng, phát hiện sớm, xử lý kịp thời các thông tin xấu, độc, sai trái, thù địch. Tăng cường ứng dụng dữ liệu số, trí tuệ nhân tạo và các công cụ công nghệ trong nắm bắt, phân tích, dự báo dư luận; đồng thời đẩy mạnh “phủ xanh” không gian mạng bằng thông tin tích cực, chính thống, lan tỏa gương người tốt, việc tốt, mô hình hay, cách làm hiệu quả. Nâng cao hiệu quả hoạt động của Ban Chỉ đạo 35 các cấp.
3.5. Tăng cường xây dựng, khai thác hệ sinh thái số phục vụ công tác tuyên giáo; đổi mới phương thức sản xuất, phân phối nội dung tuyên truyền theo hướng đa nền tảng, trực quan, ngắn gọn, dễ tiếp cận, phù hợp từng nhóm đối tượng.
3.6. Thường xuyên theo dõi, kiểm tra việc triển khai các nghị quyết, chỉ thị, kết luận của Đảng trong lĩnh vực tuyên giáo; chú trọng đánh giá bằng kết quả thực chất, sự chuyển biến trên địa bàn, mức độ đồng thuận và sự hài lòng của Nhân dân. Kịp thời sơ kết, tổng kết những mô hình mới, cách làm hiệu quả, nhất là trong công tác chuyển đổi số, truyền thông chính sách và nắm bắt dư luận xã hội để nhân rộng.